30. jan, 2015

Moord en doodslag

Ik stam af van Karel de Grote. Heel erg bijzonder is dat niet, want meer (misschien wel veel meer) dan 30 miljoen mensen hebben dat met mij gemeen, en van hen wonen er waarschijnlijk veel in  Nederland, Duitsland en België. Bovendien: er zit zo’n 1200 jaar tussen, en hoe zeker kun je dan nog zijn over een afstammingslijn?
Maar het is natuurlijk domweg leuk om te zien langs welke lijnen je met Karel verbonden bent – of zou kunnen zijn. En nòg interessanter is het  om te zien wat er langs die lijnen allemaal gebeurd is.

Dat Karel de Grote zoveel afstammelingen heeft komt mede doordat hij 19 kinderen had, bij 4 echtgenotes en 6 concubines. Van grote invloed is natuurlijk ook de afstand tussen Karel en zijn nog levende nazaten: nu zo’n  40 generaties. Aan de andere kant: zo groot was de huwelijksmarkt voor de adel in Europa nu óók weer niet. Veel verre neven en nichten trouwden op een gegeven moment met elkaar. Ook stierf een geslacht wel eens uit. Dat beperkt het aantal nazaten weer.

Om je afstamming van een dergelijke historische figuur te kunnen aantonen, moet je in je stamboom  rond 1500 toch op de (lagere) adel zijn gestuit, anders is het moeilijk om verder terug te gaan. Mijn afstamming van Karel loopt dan ook via de al eerder genoemde von Dörgelohes. Ook in hun stamboom kom je regelmatig een huwelijk tussen familieleden tegen – niet te dichtbij, want dat mocht niet van de kerk (sommige voorouders zijn daardoor zelfs in grote problemen geraakt). Doordat bruid en bruidegom in veel van die gevallen allebei van Karel de Grote afstamden, zijn er vanaf ca. 1500 (via Anna von Weddesche, moeder van Otto von Dörgelohe zu Brettberg) meerdere lijnen terug te voeren op Karel de Grote.

Door die afstamming langs verschillende lijnen kom je in de stamboom interessante historische personen tegen, waaronder verschillende koningen en keizers en ook nog een paar heiligen.
Via Pepijn I van Italië (een zoon van Karel) loopt er een lijn via de hertogen van Saksen en de graven van Oldenburg naar de von Dörgelohes.
Via Karels zoon Lodewijk de Vrome (koning en keizer, en de enige zoon die zijn vader overleefde) loopt er een lijn via de Duitse keizers Otto I en II (van de laatste is het afgebeelde portret). Daar duiken ook een paar Byzantijnse prinsessen op, alsmede de heilige Everhard van Friuli.

Het is fascinerend om de geschiedenis van het Middeleeuwse Europa, en daarmee de uiteindelijke totstandkoming van de huidige maatschappij,  terug te vinden in je eigen afstamming. Wat zou ik er graag iets van hebben willen zien en meemaken! Maar of ik het allemaal echt op prijs zou stellen, is nog maar de vraag. Het was geen sprookjeswereld. Geweld was aan de orde van de dag. Veel voorvaders zijn gesneuveld in veldslagen. Bruno I, hertog van Saksen, sneuvelde in 880 bij Hamburg in de oorlog tegen de Denen. Graaf Heinrich von Rietberg sneuvelde in 1115 in Welfesholz. En zo zou ik er nog een paar kunnen noemen. Vechten was hun werk – ter verdediging van het keizerrijk of van hun eigen erfgoed, of gewoon in opdracht van hun leenheer.
En er is meer te vinden op het gebied van moord en doodslag. Christian, graaf van Oldenburg, deed  mee aan de 3e kruistocht en werd na zijn terugkomst, in 1192, in Bergendorff vermoord, vermoedelijk in opdracht van zijn broer Moritz. Christian werd begraven in Rastede, en Moritz werd de volgende graaf.
Je kunt zeggen dat wij qua status een beetje afgezakt zijn. Maar Dirck Dorgelo had het, als schoolmeester in Overijssel, waarschijnlijk een stuk rustiger! En schoolmeester is wellicht een passend beroep voor een afstammeling van een vorst (Karel) die de ontwikkeling van het onderwijs stimuleerde.